Stopa cukrzycowa – opis choroby, objawy i profilaktyka

Opis choroby:

Syndrom stopy cukrzycowej w skrócie SSC jest jedną z najgroźniejszych powikłań cukrzycy.

To właśnie diabetycy najczęściej narażeni są na duże ryzyko powstawania trudno gojących się ran chronicznych. Cukrzyca jest chorobą bardzo podstępną i szalenie skomplikowaną pod względem objawów, oceny ryzyka i możliwości interwencyjnych.

Jak rozpoznać syndrom stopy cukrzycowej i czym charakteryzuje się stopa cukrzycowa?

Pierwszym i głównym powodem jest uszkodzenie nerwów. Dotyczy to głównie chorujących na cukrzycę. O neuropatii albo polineuropatii mówi się jeżeli pacjent nie rejestruje czyli nie odczuwa bólu podczas skaleczenia, nie wyczuwa dolegliwości związanych z tarciem lub np. nie wyczuwa zmian temperatury.
Polineuropatia prowadzi do zmian deformacyjnych kończyn.

Innym czynnikiem wpływającym na rozwój stopy cukrzycowej jest uszkodzenie naczyń krwionośnych. Zaburzenia ukrwienia kończyn dolnych zwane są angiopatią. Angiopatia odpowiedzialna jest za niedożywienie i niedotlenienie tkanek, w tym tkanki nerwowej, co wywołuje polineuropatię.

Następnym czynnikiem wywołującym syndrom stopy cukrzycowej są zmiany w szkielecie stopy. Tutaj narażeni są również pacjenci nie należący do grupy związanej z chorobą cukrzycy. Zmiany szkieletu stopy spowodowane są wadliwym ustawianiem kości stóp, które nadmiernie obciążają poszczególne miejsca na stopie. Dotyczy to szczególnie osób z nadwagą, osób chodzących w nieodpowiednim obuwiu oraz wykonujący np. pracę na stojąco.

W celu rozpoznania dolegliwości testowany jest puls.
Używane są takie przedmioty diagnostyczne jak monofilament, kamerton, Tip Therm.

Czym się oznacza?

• Mrowienie w nogach, ktĂłre zazwyczaj zaczyna się od palcĂłw i posuwa się w gĂłrę przez podudzia do ud.
• Drętwienie.
• Nogi są ciągle zmęczone i ospałe.
• Chory ma gorące stopy. Natomiast ciągle zimne stopy oznaczają zaburzenia obiegu krwionośnego.
• Chorzy poruszają się niepewnie i często mają wraĹźenie, Ĺźe chodzą jak po miękkiej wacie.
• Częste skurcze mięśni.
• Palący bĂłl stĂłp najczęściej odczuwany podczas snu, gdzie np. okrycie staje się zbyt ciężkie, przeszkadza, staje się nie do zniesienia.
• Oznaką jest Ĺşle gojące się rany szczegĂłlnie na spodniej części stopy.
• Redukcja poruszania palcami stĂłp.
• Twarda skĂłra w miejscach ucisku. MoĹźna to rozpoznać podczas kontroli obuwia chorego.
• Suchość skory, ciepło, pękająca skĂłra, pergaminowa skĂłra, mocno łuszcząca się skĂłra.

Jak dochodzi do groźnych powikłań?

Angiopatia w połączeniu z Polineuropatią cukrzycową i uszkodzeniem tkanki jest przyczyną powstawania owrzodzenia.

Najmniejsze skaleczenie moĹźe doprowadzić do rany chronicznej. Ryzyko powstania rany chronicznej u chorujących na cukrzycę jest aĹź o 20 do 50 razy większe niĹź u pacjentĂłw nie będących diabetykami. Brak fachowej pielęgnacji kończyn dolnych moĹźe mieć nieodwracalne skutki i doprowadzić moĹźe nawet do amputacji kończyny.
Statystyki mówią o ok. 15% dotkniętych zespołem stopy cukrzycowej, u których połowa ma infekcje stóp. 20% tych przypadków poddawana jest amputacji kończyn dolnych z czego aż 70% umiera w ciągu 5 lat od zabiegu chirurgicznego.

Opis zabiegu:

Na czym polega profilaktyka chorych z syndromem stopy cukrzycowej?

Aktualne statystyki mówią, że gdzieś na świecie co 3 minuty wykonywana jest amputacja na stopach diabetyków.
Samo leczenie ran chronicznych ocenia się w skali roku na kwotę 25 000 Euro.
Po przeprowadzonych wywiadach z chorymi powodem aż 50% amputacji jest niefachowo przeprowadzonym pedicure. Tego można uniknąć. Wystarczy, że chorujący na cukrzycę będą regularnie lub co jakiś czas odwiedzali fachowy gabinet podologiczny.
Prawidłowa pielęgnacja i noszenie odpowiednio dobranego obuwia jest głównym elementem profilaktyki stopy cukrzycowej.

Warunkiem uniknięcia owrzodzeń na stopach jest nieinwazyjne usuwanie hiperkeratoz przez specjalistów ds. podologii.

Jak zapobiegać:

Jak pacjenci z syndromem stopy cukrzycowej mogą dbać o własne nogi?

• Chroń swoje stopy i kończyny przed urazami i skaleczeniem. Nie chodĹş boso bez obuwia.
  
• Dokładnie i regularnie oglądaj swoje stopy. JeĹźeli jest Ci trudno to poproś o to kogoś z rodziny lub bliskiej Ci osoby
• Nie uĹźywaj ostrych narzędzi metalowych podczas samodzielnego robienia pedicure. 
• Naucz się fachowo obcinać paznokcie lub poproś osobę znającą się na tym. Skracaj paznokcie tylko bezpiecznym, zaokrąglonym pilnikiem.
  
• Nie uĹźywaj nagrzewanych poduszek pod stopy.
• Kąpiel stĂłp musisz ograniczyć do maks 3-5 minut. Woda nie moĹźe być cieplejsza niĹź temperatura ciała ! Nigdy nie osuszaj stĂłp za pomocą suszarki !
• We właściwy sposĂłb dbaj o pielęgnację stĂłp lub skorzystaj z usług podologa.
• UĹźywaj dobrej jakości kremu natłuszczającego, ktĂłry rĂłwnocześnie zadba o gospodarkę lipidową skĂłry. Do Twojego typu skĂłry pomoĹźe Ci dobrać go podolog. Aby zabezpieczyć się przed grzybicą wmasuj krem w całą stopę oprĂłcz przestrzeni międzypalcowych !
• Deformacje stĂłp i palcĂłw naleĹźy korygować pod okiem podologa, ktĂłry w razie potrzeby załoĹźy odpowiednie odciążenie.
• Usuwanie hiperkeratoz na stopach powinno odbywać się w gabinecie podologicznym.
• Nie kupuj na własną rękę nieznanych produktĂłw (nawet w aptece). Nie kaĹźda apteka ma kompetentnych sprzedawcĂłw, a poza tym apteka to takĹźe normalny sklep z kosmetykami, gdzie najzwyczajniej liczy się rĂłwnieĹź obrĂłt. Nie kupuj tam na własną rękę ani z polecenia aptekarki szczegĂłlnie kremĂłw i skarpetek złuszczających skĂłrę. Aptekarze nie zobaczą Twoich stop i nie znają powodĂłw ani moĹźliwości leczenia chorej skĂłry. Takie decyzje mogą Cię kosztować utratę zdrowia lub co najmniej pogorszenie stanu skĂłry na Twoich stopach. Zanim zrobisz zakupy skonsultuj się w tej sprawie z podologiem lub diabetologiem albo z dermatologiem.
  
• Unikaj ciasnego i niewygodnego obuwia.
• ChodĹş w wygodnym obuwiu. W razie potrzeby uĹźywaj specjalistycznych wkładek do obuwia. MoĹźesz je zamĂłwić u podologa lub u ortopedy albo szewca ze specjalizacją ortopedyczną.
• Dziennie kontroluj swoje obuwie, szczegĂłlnie pod kątem ew. wykrycia / usunięcia kamykĂłw albo piasku.
  

Zapraszamy również do pozostałych artykułów:
Pielęgnacja stóp diabetyka – profilaktyka zespołu stopy cukrzycowej